کارگاه «هفتخوان عبور از فرسودگی» تلاشی است برای تبدیل آموزشهای مهارت نرم از یک فعالیت صوری به تجربهای انسانی و ماندگار؛ تجربهای که بدون شعار و نسخهپیچی، به کارکنان کمک میکند در شرایط دشوار، دوام بیاورند و معنا را دوباره بازسازی کنند.
از روایت تا اجرا؛ تشریح ساختار کارگاه «هفتخوان عبور از فرسودگی»
پس از انتشار گفتوگوی تحلیلی درباره تغییر رویکرد در کارگاههای آموزشی و تأکید بر «داستانمندی» بهعنوان یک روش یادگیری انسانی، این پرسش برای بسیاری از مدیران، کارشناسان آموزش و منابع انسانی مطرح شد که این رویکرد در عمل چگونه اجرا میشود و چه ساختاری دارد.
کارگاه «هفتخوان عبور از فرسودگی» پاسخی عملی به این پرسش است؛ برنامهای آموزشی–روایی با مدتزمان چهار ساعت که برای محیطهای کاری پر فشار، عملیاتی و فرساینده طراحی شده و تمرکز آن بر تابآوری، معنا در کار و کاهش فرسودگی شغلی است.
این کارگاه دقیقاً چیست؟
«هفتخوان عبور از فرسودگی» نه یک سخنرانی انگیزشی کوتاهمدت است و نه یک کلاس رواندرمانی.
این برنامه، یک تجربه یادگیری سازمانی ایمن و ساختارمند است که با استفاده از:
ـ داستان نمادین
ـ شعر فارسی
ـ روایتهای واقعی محیط کار
ـ گفتوگوی هدایتشده
ـ و مشارکت فعال مخاطبان
به کارکنان کمک میکند وضعیت ذهنی و شغلی خود را بهتر بشناسند و راههایی عملی برای ادامه مسیر در شرایط دشوار بیابند.
در این کارگاه، شرکتکننده شنوندهی منفعل نیست؛ بلکه بخشی از گفتوگو و روایت میشود.
هفتخوان یعنی چه؟ (رفع یک سوءبرداشت رایج)
در این برنامه، «هفتخوان» بههیچوجه بهمعنای قهرمانبازی یا عبور افسانهای از مشکلات نیست.
هفتخوان، استعارهای آموزشی است برای:
مراحل رشد درونی انسان و سازمان هنگام مواجهه با فشار، فرسودگی و بیمعنایی.
هر خوان، نماینده یک مهارت نرم کلیدی است که امروز در ادبیات آموزش سازمانی و منابع انسانی اهمیت حیاتی دارد؛ از جمله:
ـ تابآوری فردی و تیمی
ـ جرأتمندی و مواجهه با ترسهای شغلی
ـ حل مسئله در شرایط پیچیده
ـ تفکر انتقادی و تشخیص روایتهای مخرب
ـ تصمیمگیری در ابهام
ـ و در نهایت، بازسازی معنا در نقش شغلی
زندان، حیوانات و نمادها؛ زبان داستان برای بیان واقعیت
در این کارگاه از مفاهیم نمادینی مانند «زندان» یا «حیوانات درونی» استفاده میشود که ممکن است در نگاه اول شاعرانه به نظر برسند، اما کارکردی کاملاً آموزشی دارند.
«زندان» به معنای زندان ذهنی است؛ یعنی باورها، عادتها و روایتهایی که فرد یا سازمان را در وضعیت رکود نگه میدارند.
«حیوانات» نماد نیروهای مهارنشده روانیاند؛ مانند ترس، حرص یا وسوسه، که اگر شناخته نشوند، فرساینده میشوند.
این زبان نمادین، به کاهش مقاومت ذهنی مخاطب و افزایش درک عمیق کمک میکند؛ بدون شعار، بدون تقابل و بدون برچسبزنی.
ساختار اجرایی کارگاه
کارگاه «هفتخوان عبور از فرسودگی» در قالب یک برنامه چهار ساعته و با بیش از ۳۰ اسلاید طراحی شده و شامل بخشهای زیر است:
ـ تعریف فرسودگی شغلی و تفاوت آن با تنبلی
ـ شناسایی محدودیتهای ذهنی و سازمانی
ـ عبور مرحلهبهمرحله از هفت خوان مهارتی
ـ روایت داستانها و مثالهای واقعی محیط کار
ـ گفتوگو و مشارکت فعال شرکتکنندگان
ـ جمعبندی و استخراج آموختههای کاربردی
این برنامه به درد چه سازمانهایی میخورد؟
این کارگاه بهویژه برای سازمانهایی مناسب است که:
ـ در محیطهای صنعتی، معدنی و عملیاتی فعالیت میکنند
ـ با فشار تولید، ابهام و تغییرات مستمر مواجهاند
ـ نگران فرسودگی سرمایه انسانی هستند
ـ به دنبال آموزشهای مهارت نرم مؤثر و قابل دفاعاند
از منظر مدیریتی، این برنامه به پایداری سازمانی کمک میکند.
از منظر منابع انسانی، به سلامت روان و افزایش مشارکت کارکنان.
و از منظر آموزش، یک تجربه یادگیری قابل گزارش و قابل ارزشیابی است.
جمعبندی
کارگاه «هفتخوان عبور از فرسودگی» وعده تغییر شرایط بیرونی را نمیدهد؛ بلکه کمک میکند انسانها در شرایط واقعی، درستتر فکر کنند، انسانیتر کار کنند و معنا را در نقش شغلی خود دوباره پیدا کنند.
پایان این داستان، آغاز گفتوگویی تازه در سازمان است.